Shatkarma-Body cleansing,निरोगी राहण्यासाठी सर्वात महत्वाचे 6 तंत्र.

शतकर्मांचा परिचय.

सुरुवातीच्या योग उपनिषदांमध्ये वर्णन केल्याप्रमाणे हट योग हा शतकर्म आणि अत्यंत अचूक आणि पद्धतशीर विज्ञानाने बनलेला होता. शत म्हणजे ६ आणि कर्म म्हणजे क्रिया; शत कर्मामध्ये शुद्धीकरण पद्धतींचे सहा गट असतात. हठयोगाचे उद्दिष्ट आणि म्हणूनच शतकर्मांचा उद्देश म्हणजे इडा आणि पिंगला या दोन प्रमुख प्राणिक प्रवाहांमध्ये शारीरिक आणि मानसिक शुद्धी आणि संतुलन साधून सामंजस्य निर्माण करणे.

शरीरातील तीन दोषांचे संतुलन राखण्यासाठीही शतकर्म वापरले जातात; कफ, श्लेष्मा; पित्त, पित्त; आणि वात, वारा. आयुर्वेद आणि हट योग या दोन्हींनुसार, दोषांचे असंतुलन झाल्यामुळे आजार होतो. शरीरातील विषारी द्रव्ये शुद्ध करण्यासाठी आणि आध्यात्मिक मार्गावर सुरक्षित आणि यशस्वी प्रगती सुनिश्चित करण्यासाठी या सराव आधी, प्राणायाम आणि इतर उच्च योग पद्धतींचा वापर केला जातो.

ही शक्तिशाली तंत्रे कधीही पुस्तकातून शिकू नयेत किंवा अननुभवी लोकांकडून शिकवू नयेत. परंपरेनुसार केवळ गुरूंनी शिकवलेल्या व्यक्तींनीच ते केले आहे. वैयक्तिक गरजांनुसार ते कसे आणि केव्हा करावे याबद्दल वैयक्तिकरित्या सूचना देणे आवश्यक आहे.

सहा शतकर्मे

  1. नेति; अनुनासिक परिच्छेद स्वच्छ आणि शुद्ध करण्याची प्रक्रिया. या श्रेणीमध्ये समाविष्ट असलेल्या पद्धती आहेत; जल नेति आणि सूत्र नेति.

जल नेति.

सूत्र नेति.

2-धौती; साफसफाईची तंत्रे जी तीन मुख्य गटांमध्ये विभागली गेली आहेत; अंतर धौती किंवा अंतर्गत शुद्धीकरण, सिरशा धौती किंवा डोके साफ करणे, आणि हृद धौती किंवा वक्ष साफ करणे. अंतर्गत तंत्रे तोंडापासून गुदद्वारापर्यंत संपूर्ण प्राथमिक कालवा स्वच्छ करतात. ते चार पद्धतींमध्ये विभागलेले आहेत;

अ) शंखप्रीक्षालन आणि लागु शंखप्रक्षालन, आतडे साफ करणे;

ब) अग्नीसार क्रिया, पाचन अग्नी सक्रिय करते.

c) कुंजला; पाण्याने पोट साफ करणे.

ड) वत्सरा धौती; हवेने आतडे स्वच्छ करणे.

यापैकी बहुतेक पद्धतींना तज्ञ मार्गदर्शन आवश्यक आहे.

3-नौली; ओटीपोटाच्या अवयवांना मालिश आणि मजबूत करण्याची पद्धत.

4- बस्ती; मोठे आतडे धुण्यासाठी आणि टोनिंगसाठी तंत्र.

5- कपालभाती; मेंदूच्या पुढचा भाग शुद्ध करण्यासाठी श्वासोच्छवासाचे तंत्र.

6- त्राटक; एका बिंदूवर किंवा वस्तूकडे प्रखर टक लावून पाहण्याचा सराव जो एकाग्रतेची शक्ती विकसित करतो.

जरी फक्त 6 शतकर्म आहेत, प्रत्येकामध्ये विविध पद्धतींचा समावेश आहे. या प्रकरणात फक्त सर्वात सामान्यपणे वापरल्या जाणार्‍या पद्धती तपशीलवार वर्णन करत आहेत. प्रत्येक सरावासाठी स्वतंत्रपणे सल्ला आणि खबरदारी दिली जाते.

सर्व ६ शतकर्म आपण पुढील ब्लॉगमध्ये तपशीलवार पाहू.

धन्यवाद

Share the Post:
Scroll to Top
×